Jawapan bagi Pertanyaan Bertulis PT022

SOALAN

Yang Berhormat Awang Lau How Teck

YANG BERHORMAT AWANG LAU HOW TECK meminta MENTERI DI JABATAN PERDANA MENTERI DAN MENTERI KEWANGAN DAN EKONOMI II menyatakan jumlah dan sebab utama penutupan perniagaan tempatan mengikut sektor dan tempoh operasi? Bagaimanakah maklumat ini digunakan bagi memperbaiki dasar sokongan, agar tidak hanya tertumpu kepada penubuhan perniagaan baharu?

JAWAPAN

Yang Berhormat Menteri di Jabatan Perdana Menteri dan Menteri Kewangan dan Ekonomi II

Data yang dikutip oleh Kementerian Kewangan dan Ekonomi melalui ROCBN mencatatkan bahawa setakat 28 Februari 2026, sebanyak 1,111 penutupan nama perniagaan telah direkodkan iaitu bagi tempoh tahun 2021 sehingga 2025, dengan sektor perdagangan runcit (kecuali kenderaan bermotor dan motosikal) mencatatkan peratusan tertinggi iaitu 13.5 peratus.

Manakala data yang dikutip bagi syarikat pula menunjukkan sebanyak 720 penutupan yang direkodkan dalam tempoh yang sama, dengan sektor pembinaan bangunan mencatatkan peratusan tertinggi iaitu 17.3 peratus.

Dari segi sebab utama penutupan perniagaan pula, setakat ini tidak ada data rasmi yang dikutip oleh ROCBN mengenainya.

Walau bagaimanapun, berdasarkan pemantauan yang dibuat oleh Lembaga Kemajuan Ekonomi Brunei (BEDB) terhadap program-program yang dijalankan serta maklum balas langsung daripada perusahaan mikro, kecil dan sederhana (PMKS) yang diterima melalui pelbagai saluran muzakarah, beberapa cabaran utama telah dikenal pasti.

Antaranya, ini termasuk kos bahan mentah dan logistik yang tinggi; halangan dalam pembungkusan dan pelabelan termasuk kos mesin dan kepakaran teknikal; keterbatasan kapasiti kewangan; saiz pasaran domestik yang kecil, kebocoran perbelanjaan pengguna (Consumer Leakage) ke luar negara; tahap penerimaan teknologi baharu yang masih rendah; kesukaran mengekalkan pelanggan; serta cabaran menembusi pasaran serantau akibat keperluan pematuhan dan persaingan yang tinggi.

Bagi menangani cabaran tersebut, BEDB telah melaksanakan pelbagai inisiatif yang memfokuskan kepada pengukuhan kapasiti dan daya tahan perniagaan sedia ada. Ini termasuk program bimbingan dan latihan keusahawanan, khidmat nasihat kewangan dan perancangan aliran tunai, sokongan penyertaan dalam misi perdagangan dan pameran, bantuan pematuhan piawaian serta pensijilan, di samping memudahkan dialog antara agensi bagi menangani isu sistemik dan kawal selia. Pendekatan ini bertujuan memperkukuh daya saing dan memastikan kelangsungan perniagaan tempatan secara mampan.

Keseluruhannya, tumpuan Kerajaan bukan sahaja kepada penubuhan perniagaan baharu, tetapi juga kepada pengukuhan dan kelangsungan perniagaan sedia ada agar lebih berdaya tahan dalam persekitaran ekonomi yang mencabar.